Wybierz podkategorię

Po porodzie

Wygląd noworodka

Po porodzie skóra noworodka jest pokryta mazią płodową. Na skórze mogą być widoczne wybroczyny, które same znikają w ciągu kilku tygodni. W okolicach ust i na nosie mogą być widoczne białe grudki, które również same znikną w ciągu kilku dni. Ich pojawienie się jest wynikiem nieuregulowanej pracy niedojrzałych gruczołów łojowych. Nie wolno ich wyciskać, zdrapywać czy zasuszać. Gdy gruczoły dojrzeją, krostki same znikną.

Powieki noworodka są lekko obrzmiałe, czasem zaczerwienione, a tęczówka mało przejrzysta. Jeśli kanaliki łzowe jeszcze się w pełni nie wykształciły, maluch może się budzić ze sklejonymi powiekami. Gdy nie śpi, widać pokrywające gałkę oczną łzy.

Meszek płodowy, czyli pierwsze włoski, wytrą się w najbliższych 6-8 tygodniach. Na ich miejscu pojawią się (czasami dopiero po kilku miesiącach) włosy, których gęstość, grubość i kolor mogą się zmieniać wraz z wiekiem dziecka.

Miękkie kości czaszki są bardzo plastyczne, dzięki czemu dziecku łatwiej było przecisnąć się przez kanał rodny podczas porodu. Tuż po porodzie główka może mieć szpiczasty wydłużony lub lekko zdeformowany kształt. Zaokrągli się w ciągu najbliższych dwóch tygodni.

Na głowie noworodka znajdują się dwa miękkie ciemiączka noworodka. Przednie o kształcie rombu ma mniej więcej 2 cm z każdego boku. Tylne jest znacznie mniejsze, jego powierzchnia zmieści się pod opuszkiem Twego kciuka. Tylne zarasta w pierwszym półroczu, przednie dopiero między 10 a 18 miesiącem życia dziecka.

Skóra na głowie dziecka może być obrzmiała – tzw. przedgłowie, które również szybko zaniknie. Bezpośrednio po porodzie oczy dziecka mogą być opuchnięte. Noworodki trzymają dłonie zaciśnięte w piąstki (to objaw prawidłowego napięcia mięśni). Dobrze jest obciąć paznokcie, jeśli wystają zza opuszek palców, aby dziecko nie podrapało się.

Ponieważ noworodek jest bardzo wrażliwy na zmianę temperatury należy go chronić zarówno przed przegrzaniem jak i oziębieniem. Między 2 -3 dniem życia skóra noworodka może „zżółknąć” - jest to objaw fizjologicznej żółtaczki noworodków. Po przyjściu na świat, noworodek jest badany przez pediatrę a następnie dokonuje się pomiarów ciała (waga, długość ciała, obwód głowy oraz barków).

Pępowina

Pępowina, która do tej pory łączyła matkę i dziecko zaraz po porodzie zostaje odcięta. Pozostaje po niej tylko kikut, który należy przemywać (o tym jak przygotować odpowiedni roztwór i jak to robić poinformują nasze położne). Im szybciej kikut wyschnie i odpadnie – tym lepiej. Przyjmuje się, że do 4 tygodnia powinien już odpaść. Zanim powstanie charakterystyczna blizna, wymaga starannej pielęgnacji. Niepokojące są wszelkie obrzmienia i zaczerwienienia, bo gojący się pępuszek to świeża rana, przez którą do organizmu mogą przeniknąć wirusy i bakterie.

 

Skala Apgar - badania noworodka zaraz po narodzinach
Pierwsze badania dziecko przechodzi na sali porodowej. Jest ważone i mierzone. Potem lekarz dokładnie ogląda noworodka. Obserwuje, jak porusza rączkami i nóżkami, czy jego ciało nie jest zbyt napięte lub wiotkie. Słucha, jak pracuje serce, sprawdza tętno i oddech. Uciskając brzuszek, ocenia wielkość narządów wewnętrznych. Sprawdza ciemiączka. Dzięki ich istnieniu kości czaszki mogą się swobodnie rozrastać, wraz z rozwojem mózgu dziecka.
Następnie lekarz ocenia wszystkie odruchy fizjologiczne dziecka, barwę skóry, oddech i reakcje na bodźce. Wszystkie te oceny zapisuje, a części z nich przypisuje odpowiednią punktację według skali Apgar. Jeśli malec otrzyma od 7 do 10 punktów, to znaczy, że urodził się w dobrym stanie. Przez następnych kilka miesięcy jest to punktem odniesienia dla pediatry, który będzie kontrolował jego rozwój.

Od 1 do 20 minuty życia noworodka ocenia się:

  • zabarwienie skóry,
  • napięcie mięśniowe,
  • częstość tętna,
  • częstość oddechów
  • obecność odruchów noworodkowych.

Według tzw. skali Apgar maksymalnie noworodek może otrzymać 10 punków (po 2 punkty za każdy z pięciu wyżej wymienionych parametrów).

Pierwsze dni noworodka

Noworodek przez pierwszych kilka dni praktycznie tylko je i śpi. W pierwszym tygodniu noworodek przeważnie traci na wadze, co jest związane między innymi z:

  • wydaleniem pierwszych stolców tzw. „smółki”, która jest ciemnego, smolistego koloru
  • parowaniem wody przez skórę
  • zużywaniem zapasów energetycznych zgromadzonych w tkance tłuszczowej
  • wydaleniem moczu

Badania noworodka w drugiej i trzeciej dobie życia
Ponownie osłuchuje się serce i płuca, bada oczy, uszy, nos oraz jamę ustną dziecka. Lekarz wstępnie sprawdza drożność układu pokarmowego (pyta, czy dziecko zrobiło kupkę) i ruchomość stawów biodrowych. Zapewne skieruje malucha na wykonanie badania ultrasonograficznego stawów biodrowych, ponieważ jest to najpewniejszy sposób wykluczenia rozwojowej dysplazji.